|
Biz ona 'iki yol-iki amaç' gösterdik.
(Beled Suresi,10)
Her insan "yakın bir dost" arayışı içerisindedir. Mutluluklarını paylaÅŸacak, zor anlarında kendisine destek olacak, çözümsüz kaldığı konularda çözüm yolları gösterecek, kendisini kayıtsız ÅŸartsız sevecek, sadakat gösterecek, koruyup kollayacak, hatalarına ÅŸefkatle yaklaÅŸacak, saÄŸlığında olduÄŸu kadar hastalıklarında ya da yaÅŸlılığında da kendisini yalnız bırakmayacak insanlar arar.
Ancak insanın böyle bir dost bulabilmesi için önünde iki farklı yol vardır. Bunların bir tanesi yalnız Allah rızasını gözeten müminlerin tercih ettiÄŸi Kuran ahlakının gerektirdiÄŸi Rahmani yoldur. DiÄŸeri ise dünya menfaatini amaçlayan ve çıkara dayalı dostlukların yoludur. Ä°ki farklı durumun sebeplerini incelediÄŸimiz bu yazımızda müminlerin arasındaki güçlü bağın ve iman etmeyen insanlar arasındaki dünyevi menfaatlere dayanan iliÅŸkilerin açık farklarını ortaya koyacağız.
Ahlaka Önem Verilen Dostluk:
"Gerçek dost" olabilmek için bir insanı, "sadece güzel ahlakı için sevebilmek" gereklidir. Bunlar, bir kiÅŸinin "Allah korkusu ve sevgisi, imanı, samimiyeti ve takvası"dır. Ancak bu deÄŸerler üzerine kurulan dostluklar kalıcıdır. Böyle yüksek bir ahlaka sahip kiÅŸilerin dostluÄŸu sarsılmaz bir özellik kazanır.
Bitmeyen Bir Dostluk:
KuÅŸkusuz her insanın ihtiyacını hissedip aradığı "gerçek dostluk" çok büyük bir nimettir. Gerçek bir dost, insanın iyi gününde de kötü gününde de yanında olan, kendisi için ne istiyorsa arkadaÅŸları için de hiç tereddütsüz aynısını isteyen, onun mutlu olmasını, iyi olmasını en az kendisi kadar arzu eden insandır. Kıskançlık, çekememezlik, rekabet gibi düÅŸüncelere kapılmadan karşısındaki insanı samimiyetle seven ve onun her zaman iyiliÄŸini isteyen insandır. Kuran ahlakından kaynaklanan böyle saÄŸlam bir dostluÄŸu baÅŸka hiçbir ÅŸekilde elde etmek mümkün deÄŸildir.
Ahireti Hedefleyen Dostluk:
Gerçek dost olmanın ÅŸartı, o kiÅŸinin dünyada ve ahirette mutlu olmasını hedeflemektir. GerektiÄŸinde dürüst ve açık konuÅŸup, varsa ona imani yönden eksik olan yönlerini anlatmak, ÅŸefkatle bunları telafi etmesinin yollarını göstermek de önemli bir dostluk vasfıdır. Bu tür bir davranışı ancak gerçekten seven ve gerçekten dost olan bir insan yapar.
Saygı ve Sevgiye Dayanan Dostluk:
Kuran ahlakının yaÅŸandığı bir ortamda, Allah korkusu ve iman, insanların birbirlerine gerçek anlamda sevgi ve saygı duymalarını saÄŸlayacak deÄŸerlerdir. Ä°man edenlerin birbirlerine karşı duydukları sevgi, güven ve sadakat tamamen onların Allah yolunda gösterdikleri çabaya göre ÅŸekillenmektedir. Allah'ın rızasını kazanabilmek için sahip olduÄŸu herÅŸeyini hayır için kullanan, bu yolda 'dosdoÄŸru' bir istikamet tutturan bir mümin, diÄŸer Müslüman kardeÅŸlerinin sevgisini kazanacak ve onlara en güzel ÅŸekilde örnek olacaktır. Aralarındaki güçlü sadakatleri, birbirlerine karşı olan sevgi, baÄŸlılık ve güvenlerinin de artmasına neden olacaktır. Dolayısıyla dostluk ve yakınlık, kiÅŸilerin Allah korkuları, imanları ve güzel ahlakları üzerine kurulmuÅŸ ise, hastalık ya da yaÅŸlılık nedeniyle oluÅŸan fiziki deÄŸiÅŸiklikler bu dostluÄŸa kesinlikle etki edemez. Aksine bu durumdaki bir mümine daha da fazla ÅŸefkat ve merhamet duyulur.
DürüstlüÄŸe Dayanan Dostluk:
Samimiyet, insanın içiyle dışının bir olması, kalbinde ne hissediyor, ne yaşıyorsa dışarıya da bunu yansıtmasıdır. Son derece dürüst, açık ve net olması, gerçek düÅŸüncelerini, duygularını hiç saklamadan, hiç hesap yapmadan, kendisini olduÄŸundan farklı göstermeye çalışmadan, gerçek karakterini açıkça ortaya koymasıdır. Kuran ahlakına göre bir insan samimiyeti ölçüsünde deÄŸer kazanır; yakınları ve sevdikleri ona samimi olduÄŸunu bildikleri için güven ve sevgi duyarlar.
"Sizin dostunuz (veliniz), ancak Allah, O'nun elçisi, rüku' ediciler olarak namaz kılan ve zekatı veren mü'minlerdir."
(Maide Suresi, 55)
Yalnızlığa Mahkum Bir Dostluk:
Kuran ahlakını kendilerine rehber edinmeyen insanlar, tüm isteklerine raÄŸmen gerçek bir yakın dostu asla bulamazlar. Bu nedenle birçok insanın bu konudaki "Çok yalnızım", "Tek bir dostum bile yok", "Hepsi zor günümde yalnız bıraktılar, meÄŸer hepsi de iyi gün dostuymuÅŸ" gibi yorumlarına sıkça rastlanır.
İtibara ve Makama Dayalı Dostluk:
Bazı insanların zenginlik, güzellik, itibar, makam ya da sosyal statü gibi deÄŸerlere göre kurdukları dostluklar hiçbir zaman için uzun süreli olmaz. Çünkü dostluÄŸun dayandığı bu deÄŸerlerde bir deÄŸiÅŸiklik olduÄŸu anda, dostluk da biter. ÖrneÄŸin bu ahlaka sahip bir insan, çok güzel ve gösteriÅŸli olduÄŸu için arkadaÅŸ olduÄŸu bir kiÅŸinin, bir anda bir kaza sonucu tanınmayacak kadar kusurlu ve aynı zamanda da bakıma muhtaç, aciz bir duruma gelmesiyle birlikte bu kiÅŸiye olan tüm ilgisini, yakınlığını kaybedebilir.
Rekabete Dayalı Dostluk:
Rekabet gözüyle bakan, haset eden insanlar çoÄŸu zaman sadece mecbur kaldıklarında baÅŸkalarına hatalarını söylerler. Çünkü genellikle baÅŸkalarının kendilerinden iyi olmasını istemez veya dostluklarının bozulacağını düÅŸünerek yanlış yönlerini görseler bile "Çok iyisin", "Biz seni böyle, olduÄŸun gibi seviyoruz" gibi sözler söyleyerek çoÄŸu zaman samimiyetsiz yaklaşımlarda bulunurlar.
Çıkarlara Dayanan Bir Dostluk:
Çıkarlarına göre yaÅŸayan insanlar, kendileri de yaÅŸamları süresince birtakım maddi manevi iniÅŸ ve çıkışlar yaÅŸarlar. Güzelliklerini, gençliklerini, saÄŸlıklarını, sahip oldukları malları, zenginliklerini yitirebilirler. Öncesinde gerçek dost zannettikleri insanların, yaÅŸlılıklarında, düÅŸkün hale geldiklerinde kendilerine deÄŸer vermediklerini görürler. Ä°yi günlerinde çok candan, çok yakın davranan, birbirlerine ölümüne sadakat sözleri veren bu insanlar, birbirleriyle konuÅŸmayacak ve hatta birbirlerini tanımazlıktan gelecek kadar uzak bir tavra bürünürler. Bir sorunları olduÄŸunda bunu paylaÅŸacakları, danışacakları, yardım isteyecekleri, güvenebilecekleri kimselerinin olmadığını görürler. "En yakınım" dedikleri insanların bile, menfaatlerini dostluktan öncelikli tuttuklarını anlarlar.
GüvensizliÄŸin Hakim OlduÄŸu Dostluk:
Kuran ahlakına göre yaÅŸamayan insanların, birbirlerinin kötü ahlak özelliklerini bilerek birbirlerine gerçek anlamda sevgi, saygı duyabilmeleri, güvenebilmeleri imkansızdır. Bir kiÅŸinin yalan söylediÄŸini, ikiyüzlü ve yapmacık bir tavır içerisinde olduÄŸunu bilip, çıkarları için baÅŸkalarını kullandığını görüp de ona içten bir sevgi ve saygı duymak mümkün deÄŸildir. Ä°nsan, -her ne kadar dostum, yakınım dese de- bu kiÅŸinin baÅŸkalarına olduÄŸu gibi, kendisine karşı da aynı yaklaşım içerisinde olacağını bilir.
O gün, zulmeden, ellerini (hınçla) ısırarak
(ÅŸöyle) der:
"Ah keÅŸke, elçiyle birlikte bir yol edinmiÅŸ olsaydım,"
"Vah yazıklar bana, ne olurdu da filanı dost edinmeseydim."
"Çünkü o, gerçekten bana geldikten sonra beni zikirden (Kur'an'dan) saptırmış oldu. Åžeytan da insanı 'yapayalnız ve yardımsız" bırakandır."
(Furkan Suresi, 27-29)
Ebediyyenbiz.com/Ahiretyolcusu
|
